Bloemen maken een tuin, balkon of vensterbank meteen een stuk vrolijker. Of het nu gaat om een wilde weide vol kleur of een nette border met vaste planten, er is voor iedereen iets te vinden. Veel mensen denken dat het kweken van planten ingewikkeld is, maar dat valt heel erg mee. Met een beetje kennis over zaaitijd, bodem en water kom je al een heel eind. In dit stuk lees je alles over hoe bloemplanten groeien, wanneer je ze het beste zaait en wat je kunt doen om ze gezond te houden.
De beste tijd om te zaaien
Lente en vroege herfst zijn de twee beste momenten om te beginnen met zaaien. In de lente, rond maart en april, wordt de bodem langzaam warmer. Dat helpt zaadjes om sneller te ontkiemen. Wie in de herfst zaait, tussen half augustus en half oktober, geeft de planten de kans om te wortelen voordat de winter begint. De natuur doet daarna het grootste deel van het werk. Wilde soorten reageren vaak het beste op een herfstbehandeling, omdat ze in de natuur ook op die manier kiemen. Ze liggen de winter door in de grond en komen in het voorjaar sterk op. Voor vaste planten en éénjarige soorten geldt dat je ze in het voorjaar in bakjes kunt voorzaaien op een lichte, warme plek binnenshuis.
Welke grond past bij welke plant
Niet elke plant groeit goed in dezelfde grond. Zandgrond droogt snel uit, maar laat water ook goed door. Kleigrond houdt meer vocht vast en is rijker aan voedingsstoffen. Wilde soorten doen het juist goed in arme grond, want in te voedselrijke aarde schieten grassen snel omhoog en verdringen ze de kleinere planten. Het is dus slim om te kijken welke grondsoort je hebt voordat je begint. Wil je een gevarieerd bloemenveld aanleggen, dan kan het helpen om de bovenste laag van de grond weg te halen. Zo zorg je dat de bodem minder voedingsstoffen bevat en geef je kleinere soorten een eerlijke kans.
Verzorging na het zaaien
Zijn de zaadjes eenmaal in de grond, dan begint het wachten. Water geven is daarbij belangrijk, zeker in de eerste weken. De grond mag niet uitdrogen, maar ook niet te nat worden. Een fijne broes of een zachte regen is het prettigst voor jonge kiemplantjes. Zodra de plantjes een paar centimeter hoog zijn, kun je dunner zaaien door overtollige kiemplantjes te verwijderen. Zo krijgen de overgebleven planten meer ruimte en licht. In de zomer, als alles in bloei staat, is het goed om verwelkte bloemen te verwijderen. Dit heet uitsnoeien of deadheading. Hierdoor bloeit de plant langer door, omdat ze geen energie hoeft te steken in het aanmaken van zaad.
Bloemplanten en hun rol in de tuin
Kleurrijke tuinplanten doen meer dan mooi zijn. Ze lokken bijen, vlinders en andere bestuivers aan, die op hun beurt weer zorgen voor de bestuiving van groenten en fruit in de omgeving. Een divers veld met verschillende soorten biedt gedurende het hele seizoen voedsel voor insecten. Vroegbloeiende soorten zoals krokus en sneeuwklokje zijn waardevol in de vroege lente, wanneer er nog weinig anders te vinden is. Later in het jaar nemen zonnebloemen, korenbloemen en cosmea het stokje over. Door bewust te kiezen voor een mix van vroeg en laat bloeiende soorten, zorg je voor een tuin die van het eerste voorjaar tot diep in de herfst bruist van leven.
Veelgestelde vragen
Hoe weet ik of mijn zaad nog goed is?
Je kunt zaad testen door een paar zaadjes op een vochtig stukje keukenpapier te leggen en dat op een warme plek te bewaren. Als de meeste zaadjes binnen een week of twee ontkiemen, is het zaad nog goed. Ontkiemt er weinig of niets, dan kun je beter nieuw zaad kopen. Zaad dat goed droog en donker is bewaard, blijft vaak één tot drie jaar bruikbaar.
Kunnen bloemplanten ook in potten groeien?
Veel soorten groeien prima in potten of bakken op een balkon of terras. Zorg wel voor een pot met voldoende diepte en goede afvoergaten. In een pot droogt de grond sneller uit dan in de volle grond, dus water geven is iets vaker nodig. Zonnige balkons zijn geschikt voor soorten als lavendel, afrikaantjes en petunia’s.
Wat is het verschil tussen éénjarige en meerjarige tuinplanten?
Éénjarige planten groeien, bloeien en sterven binnen één groeiseizoen. Ze moeten elk jaar opnieuw worden gezaaid. Meerjarige soorten komen meerdere jaren na elkaar terug vanuit dezelfde wortel. Ze vragen in het begin iets meer geduld, maar zijn daarna weinig onderhoud. Voorbeelden van meerjarige soorten zijn vaste planten zoals ooievaarsbek, margriet en duizendblad.
Hoe houd ik onkruid weg tussen mijn bloemplanten?
Onkruid weghouden gaat het makkelijkst door de grond tussen de planten regelmatig los te maken met een kleine schoffel. Je kunt ook een laag mulch, zoals houtsnippers of stro, tussen de planten leggen. Dat houdt onkruid tegen en helpt bovendien de vochtigheid in de bodem te bewaren.
