Televisie is al decennialang een vast onderdeel van het dagelijks leven. Bijna elk huishouden heeft er één, en toch verandert de manier waarop we kijken voortdurend. Waar vroeger het hele gezin samen om acht uur voor het nieuws zat, bepaal je nu zelf wat je kijkt en wanneer. Die verschuiving gaat snel, en het is goed om te weten hoe dat werkt en wat je daarbij kunt verwachten.
Hoe de kijkervaring de afgelopen jaren veranderde
Een paar decennia geleden had je in Nederland drie of vier zenders, en daarmee was de keuze gemaakt. Nu zijn er honderden kanalen, streamingdiensten als Netflix en Videoland, en apps waarmee je terugkijkt wat je hebt gemist. De opkomst van het internet veranderde alles. Mensen kijken steeds vaker via een smart tv, dat is een toestel dat rechtstreeks verbinding maakt met het internet. Je hebt dan geen losse settopbox of mediaspeler nodig om series en films op te roepen. Tegelijkertijd blijft de traditionele omroep gewoon bestaan. Programma’s van de NPO, RTL en SBS zijn nog steeds populair, al worden ze nu ook via apps bekeken.
Het verschil tussen lineair kijken en streamen
Lineair kijken betekent dat je afstemt op een zender die bepaalt wat er op welk moment te zien is. Je volgt als het ware een vast schema. Streamen werkt anders: je kiest zelf een titel en begint die meteen te kijken. Geen reclame tussendoor, geen wachten tot de volgende aflevering op zaterdagavond. Veel mensen combineren beide manieren. Ze kijken live naar het journaal of een sportwedstrijd, maar pakken ’s avonds een serie via een streamingdienst. Het is ook interessant om te weten dat streamingdiensten steeds vaker eigen producties maken, zogeheten originals. Die zijn alleen via hun platform te zien. Dat trekt abonnees aan en zorgt voor flinke concurrentie tussen de verschillende diensten.
Waar je op let bij het kopen van een nieuwe tv
De keuze voor een nieuw scherm is voor veel mensen overweldigend. Er zijn zoveel merken, schermformaten en technische specificaties dat je door de bomen het bos niet meer ziet. Een paar dingen zijn de moeite waard om op te letten. Het schermformaat zegt iets over hoe groot het beeld is, gemeten in inches van hoek tot hoek. Voor een gewone woonkamer is 50 tot 65 inch vaak een goede maat. Daarnaast is de beeldkwaliteit belangrijk. De meeste nieuwe toestellen zijn 4K, wat betekent dat het beeld vier keer zo scherp is als gewone HD. OLED en QLED zijn twee technologieën die allebei een helder en kleurrijk beeld geven, maar op een andere manier. OLED gebruikt pixels die zelf licht geven, terwijl QLED gebruikmaakt van een achtergrondverlichting met speciale kleurenfilters. Tot slot is het slim om te kijken of het toestel makkelijk verbinding maakt met andere apparaten in huis, zoals een soundbar of een spelconsole.
Schermtijd en bewust kijkgedrag
Veel mensen kijken meer dan ze zich realiseren. Onderzoek laat zien dat Nederlanders gemiddeld zo’n drie uur per dag naar een scherm kijken, en dat is exclusief telefoon en computer. Dat hoeft geen probleem te zijn, maar bewust omgaan met schermtijd is zinvol. Zeker voor kinderen is het goed om afspraken te maken over hoe lang en wat ze kijken. Presentator Tijs van den Brink gaf in een interview aan dat hij zelfs op vakantie afspraken maakt over zijn schermtijd, omdat hij merkte dat hij anders maar door bleef scrollen en kijken. Dat herkennen veel mensen. Een simpele manier om grip te houden is het instellen van een timer of het bewust kiezen van wat je wilt zien vóórdat je de afstandsbediening pakt. Zo kijk je met meer plezier en minder automatisch.
Veelgestelde vragen
Wat is het verschil tussen een smart tv en een gewone tv?
Een smart tv heeft een internetverbinding ingebouwd. Daardoor kun je direct apps openen zoals Netflix, YouTube of NPO Start, zonder dat je een extra apparaat nodig hebt. Een gewone tv heeft die mogelijkheid niet en toont alleen wat er via een antenne, kabel of satelliet binnenkomt.
Hoe lang gaat een gemiddelde tv mee?
De meeste televisies gaan zo’n zeven tot tien jaar mee bij normaal gebruik. OLED schermen kunnen iets korter meegaan dan LCD schermen als ze veel uren per dag aanstaan op maximale helderheid, maar in de praktijk merken de meeste mensen daar weinig van.
Is een groter scherm altijd beter?
Een groter scherm geeft een indrukwekkender beeld, maar het hangt af van hoe ver je van het scherm af zit. Als je te dichtbij zit ten opzichte van het schermformaat, zie je de pixels en valt het beeld tegen. Als vuistregel geldt: zit je op ongeveer 1,5 tot 2,5 meter afstand, dan is een scherm van 50 tot 65 inch prettig.
Kun je een streamingdienst ook zonder internetverbinding gebruiken?
De meeste streamingdiensten vereisen een internetverbinding om te kijken. Sommige diensten bieden de mogelijkheid om afleveringen te downloaden zodat je ze later offline kunt bekijken, maar dat werkt alleen binnen de eigen app en niet via een browser.


