De trek van een schoorsteen testen doe je het eenvoudigst met een rooktest: houd een brandende wierookstokje of een stukje papier bij de opening van de schoorsteenopening en kijk welke kant de rook op gaat. Trekt de rook naar boven en de schoorsteen in? Dan is de trek in orde. Waait de rook de kamer in? Dan heb je een trekvraagstuk dat je moet oplossen.
Een goede trek is nodig zodat verbrandingsgassen veilig naar buiten worden afgevoerd. Zonder voldoende trek slaat rook terug de woning in, wat niet alleen hinderlijk is maar ook gevaarlijk kan zijn. De test zelf is snel gedaan en vereist geen gereedschap.
Hoe je de trek van je schoorsteen test
De makkelijkste manier is de rookmethode. Sluit ramen en deuren in de ruimte zodat er geen valse tocht is die het resultaat beïnvloedt. Steek een wierookstokje aan of maak een klein propje van krantenpapier en steek dat aan. Houd het vervolgens pal voor de opening van de rookkanaalopening, de plek waar rook de schoorsteen in moet gaan. Let op de richting van de rook:
- Rook gaat omhoog en het kanaal in: de trek werkt goed.
- Rook hangt stil of trekt nauwelijks: de trek is te weinig.
- Rook komt de kamer in: er is sprake van terugslag of negatieve trek.
Herhaal de test ook met de kachel- of haardklep open, als die aanwezig is. Soms is de klep de oorzaak van slechte trek doordat hij niet goed openstaat of verstopt zit.
Trek schoorsteen testen met een aanmaakblok of papier
Een alternatief voor de rooktest is het verwarmen van de schoorsteen. Prop een stuk oud krantenpapier op en steek het aan in de haardopening of onderin het kanaal. Warmte stijgt op en zet de luchtstroom in beweging. Als de schoorsteen koud is, kan de koude luchtkolom in het kanaal terugslag veroorzaken. Door het kanaal even voor te verwarmen, breek je die stilstaande koude lucht en ontstaat er trek. Als de rook daarna vanzelf omhoog trekt, was de koude schoorsteen de boosdoener.
Dit is ook meteen een handige manier om de eerste stooksessie na een lange zomer goed te starten: verwarm altijd eerst het kanaal voordat je echt gaat stoken.
Wanneer de test niet klopt: mogelijke oorzaken
Als de rooktest aantoont dat de trek onvoldoende is, zijn dit de meest voorkomende oorzaken:
- Te korte schoorsteen: een schoorsteen moet minimaal 50 cm boven de nok van het dak uitkomen om goed te trekken. Is dit niet het geval, dan is verlenging nodig.
- Verstopt kanaal: vogelnesten, roetophoping of een kapotte kap kunnen de doorstroom blokkeren. Laat het kanaal vegen door een erkend schoorsteenveger.
- Koude schoorsteen: bij een langere periode van niet-gebruik staat er een koude luchtkolom in het kanaal die de rook tegenhoudt.
- Onderdruk in de woning: moderne woningen zijn goed geïsoleerd en afgedicht. Daardoor kan er onderdruk ontstaan die ervoor zorgt dat lucht juist via de schoorsteen naar binnen wordt gezogen. Open een raam op een kier tijdens het stoken om dit te compenseren.
- Wind en dakobstructies: als bomen, dakkapellen of hogere gebouwen in de buurt wind over het uiteinde van de schoorsteen sturen, kan dat negatieve trek veroorzaken. Een windkap of trekkap lost dit vaak op.
Hoe vaak moet je de trek controleren?
Controleer de trek van je schoorsteen minimaal één keer per jaar, het liefst aan het begin van het stookseizoen. Zo weet je op tijd of er een probleem is, voordat je de kachel of haard voor het eerst aansteekt. Een snelle rooktest kost je letterlijk minder dan een minuut. Laat het rookkanaal bovendien jaarlijks vegen door een gecertificeerd schoorsteenvegerbedrijf; zij zien vaak al bij inspectie of de trekking klopt en kunnen het kanaal indien nodig doormeten.
Twijfel je na de test nog steeds of de trek voldoende is? Dan kun je een trekdrukmeter (ook wel manometer of trektestmeter) laten gebruiken door een installateur. Die meet de onderdruk in het kanaal in Pascal en geeft een objectief getal. Voor een goed werkende schoorsteen is een onderdruk van minimaal 5 tot 12 Pascal gebruikelijk, afhankelijk van het type toestel dat erop is aangesloten. Een installateur kan dit voor je nalopen als de visuele rooktest geen duidelijke uitkomst geeft.
