Schoorsteen vervangen door een pijp: wanneer het kan en waar je op let

Een gemetselde schoorsteen vervangen door een pijp is in veel gevallen gewoon mogelijk, en het kan een slimme keuze zijn als de oude schoorsteen verouderd, lek of te duur in onderhoud is. Het gaat dan meestal om het plaatsen van een rookgasafvoerpijp, vaak een dubbelwandige RVS-pijp, die door of langs de bestaande schoorsteen loopt of de schoorsteen volledig vervangt. Welke oplossing het beste past, hangt af van wat er op je kachel of ketel is aangesloten en in welke staat de bestaande schoorsteen verkeert.

Waarom mensen de schoorsteen vervangen door een pijp

Gemetselde schoorstenen uit de jaren zestig en zeventig zijn inmiddels vaak aan het einde van hun levensduur. De voegen lopen uit, de binnenkant is aangetast door roet of condens, en soms scheurt het metselwerk door vorst. Repareren is dan duurder dan vervangen. Daar komt bij dat een gemetselde schoorsteen oorspronkelijk is gebouwd voor een open haard of een oud type ketel. Een moderne houtkachel of een HR-ketel stelt andere eisen aan de rookgasafvoer.

Een RVS-pijp (ook wel flexibele binnenpijp of liner genoemd) is lichter, makkelijker te vervangen en voldoet aan de huidige normen. Je schuift zo’n pijp in de bestaande schoorsteen, zodat je de buitenkant houdt maar de binnenkant vernieuwt. Of je plaatst een vrijstaande pijp aan de buitenkant of binnenkant van het huis als de schoorsteen helemaal weg moet.

Schoorsteen vervangen door een pijp: de meest gebruikte oplossingen

Er zijn drie gangbare manieren om een oude gemetselde schoorsteen te vervangen door een pijp:

  • Flexibele liner in de bestaande schoorsteen: Een roestvrijstalen pijp wordt van bovenaf in de schoorsteen geschoven. De ruimte eromheen wordt geïsoleerd of afgesloten. Dit is de goedkoopste optie als de buitenkant van de schoorsteen nog solide is.
  • Vrijstaande dubbelwandige pijp aan de buitengevel: Als de schoorsteen volledig wordt afgebroken of nooit heeft bestaan, wordt een geïsoleerde pijp langs de gevel omhooggeleid. Dit is gebruikelijk bij nieuwe kachels in woningen zonder bestaande schoorsteen.
  • Prefab schoorsteensysteem op het dak: Een systeem van losse segmenten, vaak van RVS of keramiek, dat de volledige schoorsteen vervangt inclusief het uitwendige deel. Dit ziet er neater uit dan een pijp langs de gevel.

Voor een houtkachel geldt dat de pijp aan bepaalde eisen moet voldoen voor trek en temperatuur. Een te dunne of te korte pijp geeft slechte trek, wat rook in huis kan veroorzaken. De minimale hoogte boven de nok is doorgaans 50 centimeter, maar check de exacte eisen in het Bouwbesluit of bij de gemeente.

Vergunning en regels

Het slopen of aanpassen van een schoorsteen valt niet altijd onder vergunningsvrij bouwen. De regels hangen af van het type wijziging en of je woning een monument is of in een beschermd stadsgezicht staat. Bij twijfel vraag je dit na bij je gemeente. Het is verstandig dit vooraf te doen, want terugplaatsen is duur.

De rookgasafvoerpijp zelf moet voldoen aan de NEN-normen voor schoorstenen en rookgasafvoer. Je installateur of kachelspecialist weet welke norm van toepassing is op jouw situatie. Laat de aansluiting altijd keuren door een erkend bedrijf, zeker als het om een houtkachel gaat. Sommige verzekeraars eisen een keuringsbewijs voor brandverzekering.

Wat kost het?

De kosten lopen sterk uiteen. Een flexibele liner door een bestaande schoorsteen kost naar schatting rond de 500 tot 1.200 euro inclusief montage (prijsniveau 2025), afhankelijk van de lengte en diameter. Een vrijstaande dubbelwandige pijp langs de gevel is duurder, zeker als er dakdoorvoer bij komt kijken: reken op 800 tot 2.500 euro. Het volledig slopen van een gemetselde schoorsteen en vervangen door een prefab systeem kan oplopen tot 3.000 euro of meer, mede afhankelijk van de hoogte en het gebruikte materiaal.

Tegenover die kosten staat dat een RVS-pijp vrijwel onderhoudsvrij is en bij goed gebruik tientallen jaren meegaat. De oude gemetselde schoorsteen vraagt vaak elke paar jaar voegwerk, wat op termijn ook flink optelt.

Wanneer is het juist geen goed idee?

Als de gemetselde schoorsteen nog in goede staat is en aan de huidige normen voldoet, is vervangen vaak niet nodig. Laat de schoorsteen eerst inspecteren door een schoorsteenveger of gespecialiseerd bedrijf. Soms volstaat een veeg- of reparatiebeurt. Vervangen is ook minder aantrekkelijk als de schoorsteen een karakteristiek onderdeel is van de architectuur van je huis, of als je woning een monument is. In dat geval is een liner van binnenuit vaak de betere middenweg.

Wil je een gemetselde schoorsteen vervangen door een pijp, laat de situatie dan eerst goed in kaart brengen door een professional. De juiste keuze hangt af van je kachel of ketel, de hoogte van de schoorsteen, de staat van het metselwerk en de lokale regels. Een goede voorbereiding voorkomt dat je voor onaangename verrassingen komt te staan.

Scroll naar boven